Przewodnik po CBAM: Co Powinni Wiedzieć Przedsiębiorcy z Branż Dotkniętych Tym Mechanizmem

Mechanizm Dostawców Węglowych na Granicach (CBAM) to nowa inicjatywa Unii Europejskiej mająca na celu przeciwdziałanie „ucieczce emisji” i wyrównanie warunków konkurencji między producentami w UE a tymi spoza UE, którzy nie muszą spełniać rygorystycznych standardów emisji dwutlenku węgla. CBAM wprowadza opłaty za emisję dwutlenku węgla zawartą w importowanych produktach, co ma na celu wyrównanie kosztów emisji ponoszonych przez producentów europejskich. Oto co każdy przedsiębiorca z branż objętych tym mechanizmem powinien wiedzieć.

Branże Objęte Mechanizmem CBAM

CBAM początkowo będzie dotyczył kilku kluczowych sektorów, które charakteryzują się wysokimi emisjami CO2. W późniejszych latach lista ta może zostać rozszerzona. 

Branże, które w pierwszej kolejności zostaną objęte CBAM, to:

1. Przemysł Stalowy:

   • Produkty: Stal, wyroby stalowe, rury, pręty, blachy i inne produkty metalurgiczne.
   • Znaczenie CBAM: Produkcja stali jest jednym z najbardziej emisyjnych procesów przemysłowych. CBAM ma na celu wprowadzenie kosztów emisji dwutlenku węgla na stal importowaną spoza UE, co zrównoważy konkurencję dla producentów europejskich.

2. Przemysł Cementowy:

   • Produkty: Cement, klinkier.
   • Znaczenie CBAM: Cement jest kolejnym istotnym źródłem emisji CO2. Import tańszego cementu z krajów o mniej restrykcyjnych regulacjach emisyjnych może zostać obciążony dodatkowymi kosztami.

3. Przemysł Nawożeniowy:

   • Produkty: Nawozy azotowe, fosforowe, potasowe i wieloskładnikowe.
   • Znaczenie CBAM: Produkcja nawozów wiąże się z dużymi emisjami gazów cieplarnianych, głównie z powodu zużycia gazu ziemnego w procesie produkcyjnym.

4. Przemysł Aluminiowy:

   • Produkty: Aluminium, wyroby z aluminium.
   • Znaczenie CBAM: Produkcja aluminium jest niezwykle energochłonna, co prowadzi do wysokich emisji CO2. CBAM ma zniwelować przewagę kosztową producentów z krajów o niższych standardach emisyjnych.

5. Energia Elektryczna:

   • Znaczenie CBAM: Import energii elektrycznej z krajów trzecich, w których produkcja energii jest bardziej emisyjna, zostanie objęty dodatkowymi opłatami, aby wyrównać koszty dla europejskich producentów.

Co Każdy Przedsiębiorca Powinien Wiedzieć

1. Obowiązki Związane z CBAM

• Rejestracja: Przedsiębiorcy importujący produkty objęte CBAM muszą zarejestrować się w specjalnym systemie CBAM, który będzie monitorowany przez odpowiednie organy unijne.
• Raportowanie: Importerzy będą musieli raportować ilość emisji dwutlenku węgla zawartą w importowanych produktach. Wymaga to dokładnego monitorowania procesów produkcji u dostawców spoza UE.
• Opłaty: Za każdą tonę CO2 zawartą w produkcie importer będzie zobowiązany do zakupu odpowiednich certyfikatów CBAM, które pokryją koszty emisji. Ceny certyfikatów będą zbliżone do tych, jakie ponoszą producenci europejscy w ramach systemu EU ETS.

2. Przygotowanie do CBAM

• Ocena Łańcucha Dostaw: Przedsiębiorcy muszą dokładnie ocenić emisje CO2 w całym łańcuchu dostaw swoich produktów. Ważne jest, aby zrozumieć, skąd pochodzą surowce i jakie są koszty emisji związane z ich produkcją.
• Negocjacje z Dostawcami: Warto podjąć dialog z dostawcami spoza UE, aby zapewnić zgodność z przepisami CBAM. Może to obejmować wymaganie od dostawców raportów dotyczących emisji lub negocjowanie nowych umów, które uwzględnią dodatkowe koszty wynikające z CBAM.
• Optymalizacja Procesów: Wprowadzenie bardziej zrównoważonych praktyk produkcyjnych może pomóc w zmniejszeniu kosztów związanych z CBAM. Warto zainwestować w technologie redukujące emisje CO2.

3. Konsekwencje Nieprzestrzegania Przepisów

• Sankcje Finansowe: Nieprzestrzeganie obowiązków wynikających z CBAM może prowadzić do nałożenia surowych kar finansowych. Brak zgodności z regulacjami może również skutkować zatrzymaniem towarów na granicy.
• Utrata Konkurencyjności: Firmy, które nie dostosują się do CBAM, mogą stracić konkurencyjność na rynku UE, gdzie rośnie nacisk na zrównoważony rozwój i redukcję emisji.